Czy wiesz, że na twoim ciele znajdują się ponad 3 miliony gruczołów potowych? Działają one bez przerwy, aby uregulować działanie i zdrowie twojego organizmu. Nadmierna potliwość może być uciążliwym problemem, ale pamiętaj, że pocenie się to proces całkowicie naturalny. Organizm wydziela pot, aby utrzymać prawidłową temperaturę we wnętrzu ciała oraz wydalić pozostałości z procesu przemiany materii. 

Potliwość, czyli stopień, w jakim się pocisz, jest całkowicie indywidualna. Niektórzy są uwarunkowani do większej potliwości, a u innych jest ona mniejsza. Sam pot składa się z wody, soli, tłuszczów, węglowodanów, minerałów, kwasu moczowego, amoniaku i mocznika. Być może nadmierna potliwość kojarzy ci się z krępującym, nieprzyjemnym zapachem. Nie jest to właściwie wina potu, a bakterii, które zamieszkują twoją skórę. 

Potliwość wcale nie jest zjawiskiem negatywnym. Oprócz kontroli temperatury ciała pomaga też nawilżyć twoją skórę. Wydzielany przez twój organizm pot stwarza wraz z łojem naturalną powłokę ochronną. Jest to szczególnie przydatne w gorące, letnie miesiące doskwierającego upału. Czasem zdarza się jednak nadmierne pocenie całego ciała lub niektórych obszarów. Przypadłość ta polega na wydzielaniu większej ilości potu niż wymaga tego twój organizm.

Duża potliwość – dlaczego w ogóle występuje?

Nadmierna potliwość jest spotykana najczęściej wśród młodzieży w okresie dojrzewania oraz u młodszych dzieci. Nadmierne pocenie się rzadziej należy do problemów osób dorosłych; u seniorów jest praktycznie niespotykane. 

Powodem tego zjawiska jest nadmierna aktywność gruczołów potowych. U niektórych ludzi działają one nawet wówczas, gdy organizm wcale tego nie wymaga. Trudno określić dokładny powód, dlaczego tak się dzieje. Dolegliwość ta może mieć związek z nadczynnością ośrodkowego układu nerwowego. Nadmierna potliwość jest częściowo uwarunkowana genetycznie, lecz może być też nasilana przez czynniki zewnętrzne, takie jak stres, lęki lub nerwice. 

Zobacz też:
Golenie bikini – skuteczne i bezpieczne metody

Różne rodzaje potliwości

Potliwość może mieć charakter pierwotny lub wtórny. Jeżeli doskwiera ci nadmierna potliwość twarzy lub innych pojedynczych części ciała – klasyfikujesz się do pierwszej grupy. Nadmierne pocenie twarzy, rąk, stóp lub pach to tzw. nadpotliwość ograniczona bądź ogniskowa. Objawia się dużą potliwością jednego lub kilku odrębnych obszarów bez widocznej przyczyny. Ten typ nadmiernej potliwości jest zdecydowanie częstszy – dotyka miejsc, w których znajduje się duża ilość gruczołów potowych. 

Wtórna nadmierna potliwość dotyczy całego ciała. Ta dolegliwość znana jest też pod nazwą uogólnionej potliwości. Jest to zdecydowanie rzadsza odmiana, która może być powiązana z poważnymi chorobami lub ciążą. W jakich przypadkach duża potliwość jest powodem do obaw?

Nadmierne pocenie i niepokojące objawy towarzyszące

Nadmierna potliwość nie zawsze jest powodem do obaw. Czasem towarzyszy po prostu silnym emocjom, reakcji na temperaturę lub aktywność. W niektórych przypadkach może jednak być powiązana z poważnymi dolegliwościami. Obserwuj swoje ciało i zwróć uwagę, czy nie wykazuje ono któregoś z poniższych objawów towarzyszących nadmiernemu poceniu się:

  • ból klatki piersiowej,
  • nudności,
  • zawroty głowy,
  • asymetryczna potliwość (tylko po jednej stronie ciała).

W takich przypadkach udaj się na konsultację do lekarza. Pocenie się zdecydowanie bardziej niż zwykle, pot na całym ciele bez widocznego powodu lub następujące problemy społeczne bądź emocjonalne też nie należą do zwyczajnych dolegliwości. Jeśli nadmierna potliwość utrudnia ci normalne funkcjonowanie, trzeba mu jak najszybciej zaradzić.

Nadmierna potliwość – przyczyny 

Przyczyny nadmiernej potliwości mogą być różne. Czasem ciężko jest wyróżnić konkretne powody, przez które pojawia się nadmierna potliwość. Przyczyny najczęściej spotykane to:

  • zatrucia pokarmowe,
  • infekcje bakteryjne i wirusowe – gruźlica, bruceloza, 
  • zmiany hormonalne, szczególnie w okresie młodzieńczym,
  • cukrzyca, hipoglikemia, nadczynność tarczycy,
  • zażywanie niektórych leków,
  • choroby serca,
  • wysoka gorączka,
  • niektóre nowotwory – białaczka, chłoniaki, ziarnica, rak trzustki,
  • zaburzenia na tle neurologicznym lub psychicznym,
  • obturacyjny bezdech senny,
  • czynniki emocjonalne – lęk, stres, ból, nerwica, duże pobudzenie,
  • choroba Parkinsona,
  • regularne, nadmierne spożywanie alkoholu lub innych używek,
  • ciąża,
  • akromegalia – wydłużone stopy, przerośnięte palce, zmiany w rysach twarzy spowodowane nadmiernym wydzielaniem hormonu wzrostu,
  • zawał serca,
  • otyłość,
  • zła dieta – ciężkostrawne lub zbyt ostre potrawy,
  • menopauza.
Zobacz też:
Brązowe plamy na twarzy – skąd się biorą i jak się ich pozbyć?

Czasem ciężko odróżnić nadmierną potliwość od regularnego pocenia. Nadmierne pocenie się występuje wtedy, gdy nie ma wyraźnych przyczyn jego występowania – aktywności fizycznej, pobudzenia emocjonalnego lub wysokiej temperatury. Żadne antyperspiranty nie pomagają, a twoja potliwość jest zauważalnie większa niż zwykle? Czas rozpocząć adekwatne leczenie nadmiernej potliwości.

Nadmierna potliwość – leczenie

Co na nadmierne pocenie? Niestety, nie istnieje jeden złoty lek, który rozwiąże problem. Są jednak sposoby, które pomogą ci zapanować nad swoim potem i powrócić do normalnego funkcjonowania. Pierwszym, oczywistym rozwiązaniem są dobrej jakości antyperspiranty lub silniejsze blokery. Możesz stosować je nie tylko na same pachy, ale też np. na stopy. Istnieją kupne preparaty, które działają antybakteryjnie i odkażająco. Hamują nadmierną potliwość i znacznie redukują związany z nią nieprzyjemny zapach.

A co na pocenie rąk, twarzy lub reszty ciała? Możesz zainwestować w specjalne żele pod prysznic lub kremy, które znacznie zmniejszają aktywność gruczołów łojowych twojej skóry. Stosuj je miejscowo na najbardziej problematyczne miejsca lub na całe ciało, jeżeli problem jest poważny.

Nadmierne pocenie – leczenie domowymi sposobami

Zwróć uwagę na to, co nosisz. Sztuczne materiały, które nie pozwalają twojej skórze oddychać, znacznie przyczyniają się do nadmiernej potliwości. Zainwestuj w skarpetki, bieliznę, buty i ubrania, które będą wspomagały zdrowe odprowadzanie wilgoci na zewnątrz. Czasem wystarczy też po prostu zredukować czynniki nasilające stres, lęki lub inne przyczyny nadczynności gruczołów potowych.

Wypróbuj domowe kąpiele z dodatkiem ziół. Nie są one tak silne jak kupne leki na nadmierne pocenie się, ale jest to naturalny sposób, który dodatkowo cię odpręży. Najlepsze działanie ma szałwia lekarska – wspiera prawidłowe działanie gruczołów potowych i przeciwdziała nadmiernej potliwości. Do kąpieli dodaj też pokrzywę, skrzyp i melisę, które usprawniają odprowadzanie toksyn na zewnątrz i normalizują proces pocenia. Zioła te możesz także stosować wewnętrznie – pijąc napary i herbatki.

Zobacz też:
Przebarwienia na twarzy – jak się ich pozbyć? Skuteczne sposoby

Nadmierne pocenie – leki farmaceutyczne

Jeśli powyższe metody nie przynoszą ci żadnych zadowalających efektów, możesz sięgnąć po apteczne leki na nadmierną potliwość. Tabletki przeciwcholinergiczne hamują wydzielanie potu na całym ciele. Uważaj jednak, aby nie przesadzić z ich ilością. Całkowite zatrzymanie potu w organizmie może nieść ze sobą różne nieprzyjemne skutki uboczne. 

Leki na nadmierne pocenie do stosowania zewnętrznego powinny zawierać sole glinu, glikopirolan, roztwory kwasu taninowego, kwas borny i ewentualnie glutaraldehyd. Większość z tych substancji wykazuje silne działanie – powinny być stosowane tylko do momentu uzyskania pożądanych rezultatów.

Co na pocenie? Innowacyjne metody leczenia

Szukasz skuteczniejszej metody na nadmierne pocenie? Leki faktycznie nie są dla każdego i wymagają pewnej systematyczności, aby były skuteczne. Pewna alternatywna metoda na walkę z nadmierną potliwością zyskała sobie ostatnio dużą popularność. Jest to tzw. botoks na potliwość – zastrzyki z toksyny botulinowej. 

Jak wygląda taki zabieg? Rozcieńczona toksyna botulinowa wstrzykiwana jest miejscowo w najbardziej problematyczne obszary. Substancja ta blokuje działanie impulsów nerwowych, które zwykle powodują aktywność gruczołów potowych. Taki zabieg może zatrzymać nadmierną potliwość nawet na kilka miesięcy. 

Alternatywnym sposobem jest jeszcze jonoforeza. Polega to na poddaniu skóry impulsom elektrycznym, które trwale uszkadzają gruczoły potowe. Podobnie działają też: laseroterapia, mikrofale i ultradźwięki. W skrajnych przypadkach lekarz może zalecić ci leczenie nadmiernej potliwości zabiegiem chirurgicznym – sympatektomię bądź usunięcie gruczołów potowych.

Nadmierna potliwość jest uciążliwa, ale da się ją zwalczyć. Zanim jednak rozpoczniesz leczenie nadmiernego pocenia, skontaktuj się ze swoim lekarzem. Być może problem wcale nie jest tak poważny, jak myślisz. Natomiast jeżeli twoja duża potliwość ma podłoże chorobowe, należy skupić się na likwidacji samej przyczyny, nie tylko objawów.